Zoek

Jubelen van de pijn

 

Het miezert buiten, het is al donker. Ik fiets door de Leidse Hout van het ziekenhuis naar huis. Een goed moment om het verloop van de dag te overdenken en mijn hoofd leeg te maken. Zo ontstaat ruimte voor de besognes die me thuis weer te wachten staan: boodschappen doen, koken, mijn puberzoon achter de broek zitten wat huiswerk betreft, telefoontjes plegen. Genoeg te doen.

Het was een drukke dag op de afdeling Oncologie. Zo’n dag dat je nét niet die aandacht aan je patiënten kan geven die je eigenlijk zou willen geven. Ik denk aan meneer Berends, die ondanks alle morfine en andere pijnstillers niet weet hoe hij de door lymfomen veroorzaakte koliekpijn in zijn buik de baas moet. Hij zit op zijn knieën voorovergebogen op bed, ligt even later in elkaar gedoken onder de dekens, omklemt jammerend zijn kussen. Niets helpt, zelfs de door de psycholoog aangereikte ontspanningsoefeningen hebben geen effect. Ik weet het ook even niet meer…

Als later op de avond de rust is weergekeerd, schenk ik een glas wijn in en besluit een cd op te zetten. Ik loop de titels langs. Daarbij valt mijn oog op de cd ‘Overpijnzingen’ van Rita Hijmans. Het is niet de muziek die vanavond mijn aandacht heeft. Over-pijn-zingen, overpeinzingen, over pijn zingen. Nadenken over de titel maakt een heleboel bij me los. Over pijn zingen, dat kan. Net zo goed als je over dood of over liefde kan zingen. Maar kan je ook over pijn héén zingen? Kan zingen leiden tot minder pijn, of het buitensluiten van het beleven van heftige pijn? En dan denk ik terug aan mijn moeder, die als adagium had: ‘Zodra er muziek in mijn leven komt, ben ik niet meer bang’. Deze uitspraak van Aafje Heynis, beroemd altzangeres uit de vijftiger jaren, lieten wij op haar rouwkaart zetten. Angst en pijn, ze liggen in elkaars verlengde.

In mijn overpeinzingen word ik gestoord door mijn zoon met de vraag hem verder te helpen bij zijn werkstuk voor school: een filmpje over ‘drugs in de muziekindustrie’. Als ik kijk en luister naar zijn documentaire in wording, valt mij ook hier de relatie tussen muziek en pijn op. En dan heb ik het niet over de bak herrie die mijn oren pijnigt. Is krijsen ook zingen?

Morgen maar eens aan meneer Berends vragen van welke muziek hij houdt.

Monique2_1... 

Monique Baas-Thijssen
Oncologieverpleegkundige Diaconessenhuis/onderzoeksmedewerker LUMC